Autentyczność banknotu 200 zł sprawdzisz w kilka sekund bez specjalistycznego sprzętu. Zastosuj metodę NBP: dotknij, popatrz, przechyl i sprawdź. Zwróć uwagę na wypukłości, znak wodny, nitkę zabezpieczającą oraz element zmieniający wygląd po przechyleniu.
Jak krok po kroku sprawdzić banknot 200 zł?
Narodowy Bank Polski zaleca sprawdzanie kilku zabezpieczeń jednocześnie. Pojedynczy szczegół może być trudny do oceny, zwłaszcza gdy banknot jest zniszczony, zabrudzony albo mocno zagięty.
- Dotknij – przesuń palcem po najważniejszych elementach przedniej i odwrotnej strony. Na oryginalnym banknocie wyczuwalne są między innymi portret władcy, napis „Narodowy Bank Polski”, duże cyfrowe oznaczenie nominału, godło oraz oznaczenie dla osób niewidomych. Wypukłości są efektem druku stalorytniczego. Zbyt gładka powierzchnia może wskazywać na falsyfikat, choć sama w sobie nie przesądza o jego nieautentyczności.
- Popatrz pod światło – na niezadrukowanym polu powinien pojawić się wielotonowy znak wodny z wizerunkiem Zygmunta I Starego oraz cyfrowym oznaczeniem nominału. W papierze zobaczysz także nitkę zabezpieczającą z oznaczeniem nominału i skrótem „ZŁ”. Elementy wydrukowane po obu stronach powinny się uzupełniać, tworząc pełny obraz korony. Ten efekt nosi nazwę recto-verso.
- Przechyl – w zmodernizowanym banknocie 200 zł, wprowadzanym do obiegu od 2014 roku, tarcza po prawej stronie portretu zmienia barwę ze złotej na zieloną. Umieszczony na niej wzór szachownicy sprawia wrażenie ruchomego. Na przedniej stronie widać także fragmenty nitki zabezpieczającej, która płynnie zmienia kolor i wzór podczas poruszania banknotem.
- Sprawdź – przy dobrym oświetleniu lub z użyciem lupy obejrzyj mikrodruki. Litery i cyfry powinny być ostre, a nie rozmazane. Dodatkową weryfikację można przeprowadzić w świetle UV. Wtedy ujawniają się między innymi kolorowe włókna oraz wybrane świecące fragmenty wzorów i numeracji, podczas gdy sam papier pozostaje ciemny.
Nie musisz znać wszystkich zabezpieczeń ani korzystać z lampy UV. Największą wartość ma połączenie kilku prostych obserwacji. W razie wątpliwości porównaj banknot z innym egzemplarzem, którego autentyczności jesteś pewien, albo zanieś go do banku.
Stare i zmodernizowane 200 zł – czym się różnią?
Banknoty sprzed modernizacji oraz banknoty ze zmodernizowanymi zabezpieczeniami pozostają bezterminowo prawnymi środkami płatniczymi w Polsce. Nie należy więc uznawać starszego egzemplarza za fałszywy tylko dlatego, że nie ma zabezpieczeń zastosowanych w nowszej wersji.
| Cecha | Banknot sprzed modernizacji | Banknot zmodernizowany |
|---|---|---|
| Element widoczny po przechyleniu | Wieniec | Tarcza z literą „S” |
| Zmiana wyglądu | Wieniec zmienia barwę zależnie od kąta patrzenia | Tarcza zmienia barwę ze złotej na zieloną |
| Dodatkowy efekt | Widoczny efekt kątowy właściwy dla starszego wzoru | Szachownica na tarczy sprawia wrażenie ruchomej |
| Status płatniczy | Pełnoprawny środek płatniczy | Pełnoprawny środek płatniczy |
To rozróżnienie jest szczególnie ważne przy kroku „Przechyl”. Brak tarczy z literą „S” nie oznacza automatycznie fałszerstwa, ponieważ starszy banknot ma w tym miejscu inny element zabezpieczający.
Co zrobić, gdy podejrzewasz fałszywe 200 zł?
Nie próbuj płacić takim banknotem ani przekazywać go innej osobie. Świadome wprowadzenie podrobionego lub przerobionego pieniądza do obiegu jest przestępstwem określonym w art. 310 Kodeksu karnego. Za taki czyn może grozić kara pozbawienia wolności do 10 lat.
Samo nieświadome wejście w posiadanie falsyfikatu nie oznacza popełnienia przestępstwa. Znaczenie ma to, czy w chwili posługiwania się banknotem wiesz, że jest fałszywy. Gdy pojawią się wątpliwości, postąp tak:
- Nie wydawaj banknotu dalej i nie próbuj „pozbyć się” go podczas zakupów.
- Zachowaj go w takim stanie, w jakim go otrzymałeś, i zapamiętaj okoliczności jego nabycia.
- Zgłoś się do najbliższej jednostki policji albo banku, aby banknot został sprawdzony.
- Przyjmij do wiadomości, że podejrzany banknot może zostać zatrzymany bez zwrotu jego równowartości, jeśli ekspertyza potwierdzi fałszerstwo.
Jeżeli banknot wzbudza wątpliwości przy kasie, nie spieraj się ze sprzedawcą i nie odchodź bez wyjaśnienia sytuacji. Możesz poprosić o wezwanie policji. Banknot przekazany do weryfikacji i uznany za autentyczny powinien zostać zwrócony, natomiast falsyfikat jest zatrzymywany.
Co zapamiętać?
Przy sprawdzaniu 200 zł zacznij od wypukłości, następnie obejrzyj banknot pod światło i przechyl go, zwracając uwagę na właściwy dla danego wzoru element. Jeśli nadal nie masz pewności, nie ryzykuj – weryfikacja w banku jest bezpieczniejsza niż próba użycia podejrzanego banknotu.
Informacje dotyczące konsekwencji prawnych mają charakter ogólny. W konkretnej sytuacji należy skonsultować się z policją, bankiem lub prawnikiem.
